EUROPEJSKA UNIA WSPÓLNOT POLONIJNYCH List informacyjny nr 1(2005)
240 KING STREET LONDON W 6 ORF GREAT BRITAIN Wszelkie adresy pocztowe i internetowe oraz numery telefonów i faksów do członków sekretariatu, jak również numer konta bankowego EUWP znajdują się na stronach internetowych EUWP: www.euwp.org Strony te są prowadzone przez Sekretarza Generalnego EUWP, Romana Śmigielskiego.
Drogie Kole żanki i Drodzy Koledzy,Pierwszy list informacyjny w tym roku kalendarzowym przynosi nam przed świąteczne posłanie Ministra Cimoszewicza oraz kilka informacji, które nadeszły pod koniec grudnia, w styczniu i na początku lutego. Pamiętajcie, że zawartość listów zależy również od Was, od tego, co do nas przyślecie. Tylko dzięki Wam możemy osiągnąć jeszcze lepszą informację wewnętrzną w EUWP. Łączę serdeczne pozdrowienia.
Stycze ń, luty - 2005 r. Wiceprezydent EUWP
Pos łanie Ministra Spraw Zagranicznych do Polaków w świecieTu ż przed Wigilią, gdy świąteczna edycja listu informacyjnego była już w drodze, otrzymaliśmy posłanie Ministra Spraw Zagranicznych RP do Polaków w świecie, które w całości poniżej przytaczamy. Obecnie Włodzimierz Cimoszewicz pełni funkcję Marszałka Sejmu RP.
Szanowni Państwo, Zbliżają się święta Bożego Narodzenia, tak głęboko wpisane w polską tradycję. Zbliża się też Nowy Rok. Ten wyjątkowy okres wzmacnia poczucie naszej narodowej jedności, a równocześnie sprzyja ocenie wspólnych dokonań i zamierzeń. Rok 2004 dobrze zapisał się w historii Polski. Po dziesięcioleciach zmagań o suwerenny i demokratyczny byt państwowy i po 15 latach trudnej transformacji, Polska dołączyła do rodziny państw Unii Europejskiej. Otwiera to przed naszym krajem niezwykle korzystne perspektywy dalszego rozwoju i zacieśnienia współpracy międzynarodowej. Od pięciu już lat Polska należy do Sojuszu Północnoatlantyckiego, będącego najtrwalszą w historii gwarancją bezpieczeństwa i pokoju. W mijającym roku Sojusz przyjął dużą grupę nowych członków, o co intensywnie zabiegaliśmy. Objęcie przez Polskę przewodnictwa Komitetu Ministrów Rady Europy, rozwinięcie Inicjatywy Nowego Aktu Politycznego Narodów Zjednoczonych na XXI wiek, prezydencja w Radzie Państw Morza Bałtyckiego, czy też aktywne i skuteczne zaangażowanie się w zażegnanie kryzysu wyborczego na Ukrainie, to inne przykłady naszych tegorocznych działań, które wydatnie wzmacniają prestiż międzynarodowy Rzeczypospolitej. Ciesząc się z naszych osiągnięć doskonale pamiętam, że Polonia ma w nich swój udział. Przez dziesięciolecia świadczyła ona o prawie narodu polskiego do niezawisłości i demokratycznego rozwoju społecznego. Zabiegała o ratyfikowanie przez państwa członkowskie protokołów akcesji Polski, Czech i Węgier do Paktu Północnoatlantyckiego. Wspierała polskie działania w okresie poprzedzającym przyjęcie naszego kraju do Unii Europejskiej. Polonia i Polacy za granicą, przez rzetelną pracę i autorytet posiadany wśród społeczeństw krajów zamieszkania, współkształtują pozytywny wizerunek Polski na arenie międzynarodowej. Proszę Państwa o przyjęcie wyrazów wdzięczności za to wszystko, co czynicie dla dobra Polski. Tak jak sukcesy Polonii i Polaków za granicą wzmacniają Polskę, tak poprawiająca się kondycja i rosnące międzynarodowe znaczenie naszego kraju służą społecznościom polonijnym całego świata. Zacieśnijmy więc jeszcze bardziej istniejące kontakty i współpracę, gdyż korzyści z nich odnoszą wszyscy Polacy – żyjący w kraju i poza nim. Instrumentem naszego współdziałania jest Rządowy Program współpracy z Polonią i Polakami za granicą, którego realizację koordynuję. Dwa lata funkcjonowania Programu wyraźnie uświadomiły polskim instytucjom zaangażowanym w jego urzeczywistnianie zarówno nasze dokonania, jak i kierunki dalszych działań. Niech nadchodzącym Świętom towarzyszy w Państwa domach radość i poczucie jedności we własnych rodzinach, jak i w naszej wspólnej, wielkiej rodzinie Rodaków znad Wisły i z całego świata. Niech Nowy Rok upływa w zdrowiu i przyniesie prawdziwe sukcesy, będące powodem osobistej satysfakcji i naszej wspólnej, narodowej dumy.
Warszawa, 24 grudnia 2004 roku Włodzimierz Cimoszewicz
Polski Bal Karnawa łowy 2005 w HolandiiW sobot ę 29 stycznia br. w nadmorskim kurorcie Noordwijkpod Hagą, odbył się po raz 13. Polski Bal Karnawałowy zorganizowany przez STEP- Stowarzyszenie Ekspertów Polskich w Holandii. Gościem honorowym balu był ambasador RP w Holandii, pan Jan Michałowski z małżonką. Obecny był także konsul RP Janusz Dawidowicz oraz Wouter Lok radca Ambasady Holandii w Warszawie. Duże zainteresowanie obecnych 150 gości – Polaków i Holendrów - wzbudziły pokazy polskich tańców, jak polonez i mazur, w wykonaniu holenderskiej grupy tanecznej Sarna z Utrechtu. Całość rejestrowała na taśmie ekipa telewizyjna na czele z Markiem Orzechowskim, brukselskim korespondentem TVP. W trakcie Balu Polonii odbyła się także loteria na cele dobroczynne: Specjalny Ośrodek Szkolno- Wychowawczy z internatem dla dzieci upośledzonych umysłowo w Nowym Sączu oraz Warsztaty Terapii Zajęciowej dla niepełnosprawnej młodzieży w Jantarze prowadzone przez Stowarzyszenie Przyjaciół Niepełnosprawnych „Dar”. Dochód z Balu wyniósł 2500 €.Zgodnie z pi ęcioletnią tradycją na Polskim Balu Karnawałowym został wręczony dyplom „Honorowego Przyjaciela Polonii minionego roku”. Po raz pierwszy laureatem jest Holender – Geertjan Lassche (28 lat), dziennikarz telewizji publicznej Holandii.Filmy dokumentalne Geertjana Lassche pt. 'Zapomniani bohaterowie bitwy pod Arnhem” oraz „Odznaczenia dla polskich żołnierzy?” wywołały w jesienią ub. r. istną kampanię medialną na skalę całej Holandii i przyczyniły się do zmobilizowania opinii publicznej na rzecz pośmiertnego odznaczenia żołnierzy 1. Polskiej Brygady Powietrzno-Desantowej i ich dowódcy generała Stanisława Sosabowskiego za waleczność w bitwie pod Arnhem we wrześniu 1944 r.Ma łgorzata Bos-Karczewska, prezes STEP-u powiedziała wręczając laureatowi dyplom „Honorowego Przyjaciela Polonii roku 2004” : Dzięki tejże inicjatywie Lassche przywraca także nam - Polakom - fragment naszej historii. Dziękujemy Ci Geertjan Lassche!”.Wi ęcej o Polskim Balu 2005, o laureacie i jego filmach można przeczytać na stronach : www.polonia.nl http://www.netwerk.tv/index.jsp?p=items&r=deze_week&a=131724http://www.netwerk.tv/index.jsp?p=items&r=deze_week&a=145455 Wyp łata drugiej raty odszkodowań19 stycznia 2005 r. Rada Powiernicza Niemieckiej Fundacji odby ła w Berlinie spotkanie, podczas którego wyraziła zgodę na przeznaczenie 139,4 ml. € jako dodatkowych funduszy dla Międzynarodowej Organizacji ds. Migracji (IOM). Dzięki dodatkowym funduszom IOM będzie mogła wypłacić odszkodowania maksymalnej wysokości określonej Ustawą o Niemieckiej Fundacji. Rada Powiernicza zatwierdziła ponadto projekt wypłaty IOM sumy 9,4 ml. € z przeznaczeniem na odszkodowania dla ofiar pracy przymusowej w rolnictwie. Ta decyzja umożliwi IOM wypłatę odszkodowań spadkobiercom tych robotników przymusowych, którzy zmarli po 15 lutego 1999 r. i wypłata będzie wyższa niż minimalne sumy przyznane przez Fundację. IOM poparła tez propozycję Fundacji zwiększenia odszkodowań za “straty na zdrowiu” w wyniku eksperymentów medycznych.IOM og łosiła wstępny harmonogram wypłat odszkodowań:Druga rata odszkodowa ń dla ofiar pracy niewolniczej i przymusowej rozpocznie się wiosną 2005 r.;Dodatkowe wyp łaty za poniesione “straty na zdrowiu” rozpoczną się w maju 2005;Wyp łaty spadkobiercom ofiar pracy niewolniczej i przymusowej rozpoczną się w czerwcu 2005 r.
Uchwalone w Niemczech przepisy wymagaj ą, by wszystkie należne odszkodowania zostały wypłacone najpóźniej do września 2006 roku.W ostatnich dniach zosta ła opublikowana najnowsza lista posiadaczy kont bankowych w Szwajcarii uprawnionych do wypłaty swoich zasobów w myśl zbiorowego pozwu zwanego Porozumieniem w Sprawie Zasobów Ofiar Holokaustu. Lista ta jest dostępna na stronie internetowej pod adresem: www.crt-ii.orgRównie ż na tej stronie wkrótce będą dostępne formularze wniosków roszczeniowych. Ostateczny termin składania wniosków upływa 13 lipca 2005 r. Do dzisiaj sąd wyraził zgodę na wypłatę ponad $220 ml. dla posiadaczy kont w bankach szwajcarskich lub ich spadkobierców.Kongres Polonii Ameryka ńskiej jest obecny w IOM-ie za pośrednictwem swego przedstawiciela, dyrektora krajowego KPA Lesa Kuczyńskiego, który uczestniczył w szeregu spotkań ustanawiających program odszkodowań. Les Kuczyński jest też członkiem 3-osobowej Komisji Odwoławczej i Prezesem Rady Polonii Świata. Komisja przyjęła ponad 25 tys. apelacji. Przedstawicielem EUWP jest Jan Mokrzycki, Prezes Zjednoczenia Polskiego w Wielkiej Brytanii.
Europejski wymiar duszpasterstwa polskiego Uniwersytet Szczeci ński: Wydział Teologiczny, Ośrodek Studiów i Badań Polonijnych, Instytut Socjologii i Psychologii oraz Europejska Unia Wspólnot Polonijnych zapraszają do udziału w Międzynarodowej Konferencji pt. Europejski wymiar duszpasterstwa polskiego, która odbędzie się w Szczecinie w dniach 5-7 kwietnia 2005 roku. Celem konferencji jest pokazanie różnych problemów, jakie występują w funkcjonowaniu duszpasterstwa polskiego i polonijnego we wszystkich państwach europejskich. Organizatorzy chcą aby swymi doświadczeniami podzieliły się zarówno osoby duchowne jak i świeckie, naukowcy, działacze polonijni, organizatorzy życia religijnego i jego uczestnicy. Zachęcają do przygotowania referatów i wystąpień obejmujących zagadnienia teologiczne, socjologiczne, kulturowe, językowe, historyczne, psychologiczne, politologiczne, ekonomiczne i prawne, uwzględniające procesy jednoczenia się Europy. Teksty referatów i wystąpień zgłoszonych na konferencję zostaną opublikowane w wydawnictwie książkowym. Do udziału w konferencji są zaproszeni, obok przedstawicieli kościoła rzymsko-katolickiego, także reprezentanci innych wyznań.Nad konferencj ą objął patronat Komitet Honorowy, w skład którego wchodzą: Prymas Polski ks. kard. Józef Glemp, Metropolita Szczecińsko-Kamieński ks. abp Zygmunt Kamiński, Prezes Stowarzyszenia Wspólnota Polska prof. dr hab. Andrzej Stelmachowski, Prezydent Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych Helena Miziniak, Rektor Uniwersytetu Szczecińskiego prof. zw. dr hab. Zdzisław ChmielewskiW sk ład Komitetu Organizacyjnego wchodzą:Dziekan Wydzia łu Teologicznego ks. prof. dr hab. Zdzisław Kroplewski, Dyrektor Ośrodka Studiów i Badań Polonijnych i dyrektor Instytutu Socjologii i Psychologii prof. dr hab. Jacek Leoński, Pełnomocnik Rektora ds. Kontaktów z Polonią red. Leszek Wątróbski, Sekretarz Generalny Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych Roman Śmigielski.Zg łoszenia udziału w konferencji należy przesyłać na adres: leszek.watrobski@univ.szczecin.pl w terminie do dnia 15 marca 2005 roku. Zgłoszenie winno zawierać: imię i nazwisko, adres do korespondencji, telefon/faks, adres poczty elektronicznej i tytuł referatu lub wystąpienia. Teksty referatów i wystąpień należy dostarczyć w wersji elektronicznej w edytorze word.List otwarty Grzegorza Gaudena Powszechne oburzenie w śród Polaków w kraju i za granicą wywołało pojawiające się ciągle w prasie haniebne określenie „polskie obozy koncentracyjne...” Poniżej cytujemy list otwarty w tej sprawie Grzegorza Gaudena, redaktora naczelnego dziennika „Rzeczpospolita”Szanowny Panie, Drogi kolego Jako redaktor naczelny "Rzeczpospolitej", jednego z najpoważniejszych polskich dzienników , szczególnie dbającego o prawdę i przestrzeganie zasad etycznych także w dziennikarstwie, z bólem i żalem spostrzegam, że w wielu renomowanych gazetach całego świata wciąż pojawia się fałszywe i krzywdzące Polaków sformułowanie o "polskich obozach koncentracyjnych". Z biegiem lat i dziesięcioleci ten niedopuszczalny skrót myślowy zamiast ustępować przed wiedzą historyczną wydaje się zyskiwać na popularności. Chcę wierzyć, że przyczyną jego pojawiania się są pośpiech i niechlujstwo zawodowe, a nie zła wola. Przypominam, że Polska straciła suwerenność państwową we wrześniu 1939 i była najdłużej okupowanym przez hitlerowskie Niemcy terytorium w Europie. Nie było w Polsce rządu kolaboracyjnego. Polacy w żaden sposób nie uczestniczyli w decyzjach administracyjnych władz niemieckich. Obozy koncentracyjne były zakładane na terytorium Polski przez niemieckich urzędników i dozorowane przez niemieckie służby. Selekcje do gazu prowadzili niemieccy oficerowie. Wyroki śmierci wydawali niemieccy funkcjonariusze. To były niemieckie obozy śmierci, w których ginęli obywatele różnych narodowości, przede wszystkim żydowskiej, ale także polskiej. Społeczeństwo polskie, zorganizowane w strukturach państwa podziemnego, zrobiło wiele, aby ratować skazanych na zagładę. Mimo alarmowania sprzymierzonych o ludobójstwie nie otrzymało żadnej pomocy. Nie dano lub nie chciano dać na Zachodzie wiary w informacje o masowych zbrodniach, które jako pierwsi przekazali aliantom emisariusze polskiego ruchu oporu. Przypominam, że Polska była pierwszą ofiarą Hitlera, że w wyniku wojny śmierć poniosło ponad 3 miliony Polaków, że rozmiary polskiego wysiłku zbrojnego czynią z Polaków czwartą siłę antyhitlerowskiej koalicji. Uczestnicy tej walki i ofiary martyrologii, a także ich potomkowie traktują sformułowanie o "polskich obozach" jako obrazę. Apeluję do was w imię przyzwoitości zawodowej: piszcie jak najczęściej o obozach i zagładzie, aby się już nigdy nie powtórzyły. Ale piszcie prawdę. Grzegorz Gauden Wszyscy, którzy chcieliby w łasnym nazwiskiem poprzeć ten apel, mogą to zrobić za pomocą formularza na stronach Rzeczpospolitej http://www.rzeczpospolita.pl/akcja/0,0.htmlOpinie na temat apelu - opatrzone imieniem, nazwiskiem i adresem – nale ży kierować pod adres: listy@rzeczpospolita.pl
Zmar ł Jan Nowak JeziorańskiW zwi ązku ze śmiercią Jana Nowaka Jeziorańskiego umieszczamy poniżej nekrolog wydany przez Sekretariat EUWPJan Nowak-Jeziorański 1914-2005 Odszedł od nas na wieczną wartę Jan Nowak-Jeziorański. Legendarny „Kurier z Warszawy”, Oficer Biura Informacji i Propagandy Komendy Głównej AK, wieloletni dyrektor Radia Wolna Europa. Wielki autorytet, który reprezentował polskie interesy na arenie międzynarodowej torując Polsce drogę do NATO i UE. To jedna z rzadkich postaci powojennej historii Polski. Swoim heroizmem i niezłomną postawą w walce o wolną i niepodległą Polskę wzbudzał podziw i szacunek nie tylko wśród Polaków. Był człowiekiem wiernym swoim zasadom, lojalnym wobec swego kraju rodzinnego i przybranej Ojczyzny, w której nie z wyboru przyszło Mu żyć. Był głosem mądrości i rozwagi. Wierzył, że jutrzenka wolności, o którą walczył całe życie, zabłyśnie nad Polską. Doczekał realizacji swoich marzeń i nadziei. Wrócił do Polski i spoczął w polskiej ziemi. Na zawsze pozostanie w naszej pamięci jako wielki Patriota i wzór do naśladowania. Chylimy nasze głowy i Wielkiemu Polakowi składamy cześć. Niech śpi w pokoju wiecznym. CZEŚĆ JEGO PAMIĘCI! Sekretariat EUWP Helena Miziniak, Tadeusz Adam Pilat, Roman Śmigielski, Urszula Milczewska, Aleksander Zając, Czesław Błasik
Jubileusz Prof. Stelmachowskiego Z okazji 80 rocznicy urodzin Prof. Andrzeja Stelmachowskieo, Prezesa Stowarzyszenia Wspólnota Polska, Sekretariat EUWP wystosowa ł do niego list z życzeniami.Wielce Szanowny Panie Profesorze, W imieniu Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych pragniemy przesłać Panu najserdeczniejsze życzenia i gratulacje z okazji pięknego jubileuszu 80 rocznicy urodzin. Wyrażamy naszą wdzięczność za podejmowane wysiłki w rozwiązywaniu tak wielu polonijnych problemów. Dziękujemy za życzliwość i gotowość służenia wszystkim Polakom żyjącym poza Krajem. Jak powiedział poeta: Kto na drodze swego życia zapalił choć jeden płomyk nadziei dla potrzebującego, ten nie żył daremnie. To właśnie Pan zapalił tych płomyków nadziei dla nas najwięcej. W tym wielkim dniu życzymy dużo zdrowia, wytrwałości, dalszych sukcesów na polonijnej niwie oraz nigdy nie gasnącego płomyka dla Pana Profesora. Sekretariat EUWP Helena Miziniak, Tadeusz Adam Pilat, Roman Śmigielski, Urszula Milczewska, Aleksander Zając, Czesław Błasik Kilka dni temu otrzymali śmy od profesora Stelmachowskiego list z podziękowaniami za życzenia i pozdrowieniami dla wszystkich członków Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych.Podzi ękowania od Prezydenta Kaczorowskiego.Na r ęce Pani Prezydent Miziniak wpłynęły podziękowania za życzenia z okazji 85 rocznicy urodzin od Prezydenta Ryszarda Kaczorowksiego. W swym liście pisze on między innymi:...Dziś, w 85 rocznicę moich urodzin, wraz z grupą przyjaciół w całym świecie, cieszymy się z odzyskanej suwerenności naszej Ojczyzny, może nie tak wymarzonej w snach i modlitwach, ale dążącej do demokratycznego rozwoju w nowej, zjednoczonej Europie... List od Prezesa Telewizji Polskiej W listopadzie ub. Roku, cz łonkowie Polonijnej Rady Konsultacyjnej przy Marszałku Senatu RP zaniepokojeni zmniejszeniem funduszy przeznaczonych dla TV Polonia wystosowali list do Pan Jana Dworaka, Prezesa Telewizji Polskiej. W liście tym pisali m.in....Mamy głęboką nadzieję, że sprawa Polonii i Polaków mieszkających poza granicami Kraju nie jest dla Pana Prezesa obojętna i dołoży Pan wszelkich starań by program TV Polonia mógł spełniać swą społeczną rolę... Na r ęce Pani Prezydent Miziniak wpłynął list Prezesa Telewizji Polskiej. W swej długiej odpowiedzi na list Rady Konsultacyjnej pisze on m. in.... stanowisko Rady to kolejny ważny akt potwierdzający zasadność istnienia i funkcjonowania TV Polonia. Umacnia ono kierownictwo Telewizji Polskiej S.A. w przekonaniu o znaczeniu TV polonia w realizacji naszej misji publicznej... ...budżet TV Polonia wynosił w 1998 r 80 mln PLN. Obecnie kwota ta spadla niemalże o połowę i wynosi 42 mln PLN. W tej sytuacji możliwości dalszego rozwoju TV Polonia są bardzo ograniczone... ...TV Polonia jest specyficznym, całkowicie nie komercyjnym medium, a jej funkcjonowanie i rozwój wykraczają poza ramy działania spółki prawa handlowego, jaką jest TVP S.A.... ...Zarząd TVP S.A. proponuje na przykład rozważenie koncepcji podziału finansowania TV polonia według schematu: koszty programowe ponosi TVP S.A., koszty rozpowszechnienia – Państwo Polskie. Ta pomoc powinna – naszym zdaniem – nadejść zwłaszcza ze strony MSZ i Senatu RP... Bia łoruś - zmiana na stanowisku prezesa ZPBW wyniku decyzji Zarz ądu Głównego ZPB z 18.01.2005 r. Tadeusz Kruczkowski został zawieszony w pełnieniu obowiązków prezesa.List prezesa Edwarda Jaroszewskiego Prezes Zwi ązku Polaków w Mołdawii, Edward Jaroszewski przysłał list do Sekretariatu w którym zaprzecza wszelkim oskarżeniom pod jego adresem i tłumaczy je kampanią prowadzoną przeciwko niemu przez tamtejsze placówki dyplomatyczne RP. Zgodnie z decyzją Rady Prezesów do Mołdawii uda się Sekretarz Urszula Milczewska dla zbadania sprawy.
|